ΔΥΣΚΟΛΟ ΤΟ 2026 ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ…
Τα δυο τραπέζια του Ερχιουρμάν και τα δυο κράτη του Γιλμάζ σκιαγραφούν την πορεία στο κυπριακό εντός του 2026…
Το να κοιτάς το νέο έτος με αισιοδοξία για το Κυπριακό, είναι το ένα και δεν είναι καθόλου λάθος. Άλλωστε χωρίς αισιοδοξία τίποτα δεν γίνεται.
Το άλλο όμως, είναι πως πρέπει να τοποθετούνται τα πράγματα με πραγματισμό και ρεαλισμό, έτσι ώστε η οφειλόμενη και ωφέλιμη αισιοδοξία να μην μετατρέπεται σε αφελή και ζημιογόνα αισιοδοξία.
Σε προηγούμενη παρέμβαση είδαμε μήνα προς μήνα τα σημαντικότερα γεγονότα στο κυπριακό που συντελέστηκαν το 2025.
Αν πρέπει να κρατήσουμε κάτι από τις πρώτες αυτές μέρες του 2026, θα ήταν την τοποθέτηση του Τουφάν Ερχιουρμάν, ως προς τη διαδικασία του κυπριακού (κυρίως τις δηλώσεις του στις 15/1) καθώς και τις τοποθετήσεις του Τούρκου Αντιπροέδρου, Τζεβντέτ Γιλμάζ, ο οποίος βρέθηκε στα κατεχόμενα στις 16/1.
Ο νέος Τουρκοκύπριος ηγέτης στις 15 Ιανουαρίου προέβη σε εκτενή αναφορά για το κυπριακό το οποίο προσέγγισε σε δυο άξονες, τόσο επί της διαδικασίας όσο και επί των ενεργειακών ζητημάτων.
Επί της διαδικασίας κατέστησε σαφές για άλλη μια φορά ότι δεν συμφωνεί με την Διευρυμένη Διάσκεψη χωρίς πρώτα να επιλυθούν διάφορα ζητήματα όπως τα σημεία διέλευσης, το θέμα του χαλουμιού ενώ επανέλαβε τις 4 προϋποθέσεις που έθεσε για την επανέναρξη των συνομιλιών.
Την ίδια ώρα διαχώρισε το τραπέζι των διαπραγματεύσεων από το τραπέζι των συνομιλιών (ή ‘το τραπέζι των συζητήσεων’.
Και όπως είπε «Το τραπέζι στο οποίο καθόμαστε αυτή τη στιγμή είναι το τραπέζι των συνομιλιών. Στο πλαίσιο αυτού του τραπεζιού, ήρθε προηγουμένως η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για το θέμα της Κύπρου, Μαρία Ολγκίν. Συναντηθήκαμε δύο φορές. Συναντηθήκαμε με τον Πρόεδρο της νότιας Κύπρου, Νίκο Χριστοδουλίδη. Οι εκπρόσωποί μας συνεχίζουν τις διαπραγματεύσεις σε χαμηλότερο επίπεδο. Στο πλαίσιο αυτό, καταρτίσαμε ένα πακέτο προτάσεων 10 σημείων. Οι εργασίες πάνω σε αυτό συνεχίζονται. Υποβάλαμε τις προτάσεις μας για διευκόλυνση του εμπορίου μέσω του Κανονισμού της Πράσινης Γραμμής, την ανακούφιση των σημείων διέλευσης, το δικαίωμα ιθαγένειας της ΕΕ για τα παιδιά που γεννιούνται από μικτούς γάμους και την επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν αυτά τα άτομα κατά τη διέλευσή τους στο νότο. Για να μπορέσουμε να πουλήσουμε το χαλούμι στην ΕΕ, υπάρχει μια σύμβαση που πρέπει να υπογράψει η νότια πλευρά. Περιμένουμε την υπογραφή της εδώ και 3 χρόνια. Ο Χριστοδουλίδης υποσχέθηκε ενώπιον του ΟΗΕ ότι ‘η υπόθεση θα έχει τελειώσει μέχρι τις 31η Ιανουαρίου’. Επίσης, δέχτηκε να διευκολύνει τη διέλευση στα σημεία διέλευσης της Δερύνειας και της Ζώδιας [σημ. μετ. περιοχή Αστρομερίτη]. Περιμένουμε να οριστικοποιηθούν αυτά τα θέματα πριν από την επόμενη συνάντηση. Υπάρχει πιθανότητα να επιστρέψει η Ολγκίν στο τέλος του μήνα. Πριν έρθει η Ολγκίν πρέπει να διευθετήσουμε ορισμένα θέματα μεταξύ μας».
Μετά είπε για το τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο Έρχουρμαν είπε ότι θα πρέπει πρώτα να επιλυθεί το πρόβλημα στη Λευκωσία, πριν από τη συμμετοχή σε συναντήσεις με τη μορφή 5+1, όπως εκείνες που έγιναν στη Γενεύη και έχουν αποβεί άκαρπες.
Όπως ανέφερε, δεν θα έπρεπε να απαιτείται σύγκληση συνάντησης με τη συμμετοχή των εγγυητριών δυνάμεων για ζητήματα όπως το άνοιγμα σημείων διέλευσης.
«Δύο ηγέτες που δεν μπορούν να βρουν λύση ούτε για ένα οδόφραγμα, δεν μπορούν να πηγαίνουν και να ισχυρίζονται ότι επιδιώκουν λύση του Κυπριακού», είπε, υποστηρίζοντας ότι αυτή είναι πλέον και η οπτική με την οποία αντιμετωπίζεται το ζήτημα στον ΟΗΕ.
Επί των ενεργειακών θεμάτων, ο Τουφάν Ερχιουρμάν, άφησε και εμμέσως πλην σαφώς και μια απειλή προς Κύπρο, Ισραήλ και Ελλάδα, πως στην περίπτωση που οι τρεις χώρες προσπαθήσουν να διασυνδεθούν με ηλεκτρικό υποθαλάσσιο καλώδιο, τότε η Τουρκία θα χρησιμοποιήσει τα μέσα που έχει στη διάθεση της, όπως είπε, για να σταματήσει αυτή η διασύνδεση. «Αν η Κυπριακή Δημοκρατία, το Ισραήλ και η Ελλάδα επιχειρήσουν να συνδεθούν μεταξύ τους με υποθαλάσσιο αγωγό ηλεκτρικής ενέργειας και να αποκλείσουν τη βόρεια Κύπρο και την Τουρκία, τότε η Τουρκία θα αξιοποιήσει τα μέσα που διαθέτει και δεν θα το επιτρέψει», είπε συγκεκριμένα ενώ προχώρησε και στο θέμα των υδρογονανθράκων λέγοντας πως το ίδιο ισχύει και στο ζήτημα των υδρογονανθράκων, λέγοντας πως «σε περιοχές όπου η Τουρκία και οι Τουρκοκύπριοι διεκδικούν δικαιώματα, δεν μπορεί να υπάρξει μονομερής διαδικασία».
Τα ίδια, πιο συνοπτικά, είπε και κατά τις δηλώσεις του στην παρουσία του Τούρκου Αντιπροέδρου, επικεντρώνοντας τις δηλώσεις του στο θέμα της ‘Πολιτικής Ισότητας’ λέγοντας πως οι Τουρκοκύπριοι, ως ένας από τους δύο ίσους ιδρυτικούς εταίρους, έχουν ίσα κυριαρχικά δικαιώματα και διεμήνυσε ότι «δεν θα επιδειχθεί ανοχή στην παραβίαση αυτών των δικαιωμάτων επί του πεδίου».
Από την πλευρά του, ο Τζεβντέτ Γιλμάζ, ήταν πιο ξεκάθαρος και επανέλαβε ακόμη μια φορά το πλαίσιο λύσης στο κυπριακό, λέγοντας τι άλλο; Τη λύση δυο κρατών.
Το δικαίωμα κυριαρχίας των Τουρκοκυπρίων είναι αδιαπραγμάτευτο είπε για να προσθέσει πως «Όσοι δεν μπορούν να χωνέψουν την αντίληψη της ίσης κυριαρχίας, δεν πρέπει να μιλούν για λύση».
Τόνισε ότι στην Κύπρο «δύο ξεχωριστά κράτη και δύο ξεχωριστοί λαοί» και πως οποιαδήποτε ρητορική αγνοεί αυτή την «πραγματικότητα» είναι άκυρη. Ανέφερε επίσης ότι η ύπαρξη δύο κρατών δεν αποκλείει τη συνεργασία, κατηγορώντας την ελληνοκυπριακή πλευρά για έλλειψη βούλησης.
Ο Τζεβντέτ Γιλμάζ μας είπε παράλληλα πως θα πρέπει και οι Ελληνοκύπριοι να είναι ευχαριστημένοι (!!!) με την παρουσία του τουρκικού στρατού στην Κύπρο, όπως είπε, ισχυριζόμενος ότι η παρουσία του στρατού «φέρνει σταθερότητα και ασφάλεια στο νησί», κάτι που, όπως είπε, ωφελεί και τις δύο πλευρές.
Είναι ξεκάθαρο λοιπόν τι πρέπει κάποιος να αναμένει εντός του 2026 στο Κυπριακό.
Ένα δύσκολο 2026 με εύηχες τοποθετήσεις και υποσχόμενες προσεγγίσεις, οι οποίες ωστόσο προσκρούουν στο πλαίσιο που έθεσε και συνεχίζει να θέτει η Άγκυρα. Την λύση των δυο κρατών ή την συγκεκαλυμένη λύση δυο κρατών.
Και ακόμη δεν μιλήσαμε για τις Εγγυήσεις και την Ασφάλεια.
Πόση ρεαλιστική αισιοδοξία μπορεί άραγε να υπάρξει;
Αυτό το άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στις 18.01.2026