Ο εκλεκτός συνάδελφος Ümit İnatçı έχει δίκιο όταν λέει πως στο βορρά του νησιού «στήθηκε ένα σύστημα πάνω στη διανομή της λείας»…
Αν όμως μείνουμε εκεί, η εικόνα μένει μισή. Γιατί το ζήτημα δεν είναι μόνο η θέση της Τουρκίας στο νησί, ούτε απλώς ένα μεταπολεμικό καθεστώς ιδιοκτησίας. Είναι κάτι βαθύτερο: η εσωτερίκευση αυτού του συστήματος, η κανονικοποίησή του, ακόμη και η συντήρησή του με το πέρασμα του χρόνου… Ένα πλέγμα συνηθειών — και πάνω απ’ όλα, ένας μηχανισμός συναίνεσης…
Επιπλέον δεν υπήρξε ποτέ μια σοβαρή εξέγερση απέναντι σε αυτή την αποικιακή τάξη πραγμάτων. Ίσως υπήρξε μια σπίθα την περίοδο του Σχεδίου Ανάν — αλλά έσκασε πάνω στον τοίχο του νότου και κατέρρευσε.
Ναι, αυτό το σύστημα έγινε και αποδεκτό εκ των έσω.
Και ακόμη πιο κρίσιμο: ακόμη και η μεγάλη πλειοψηφία όσων το αμφισβήτησαν, δεν κατάφεραν να μείνουν εκτός του. Διαμορφώθηκε μια πραγματικότητα όπου ακόμη κι εκείνοι που φώναζαν πιο δυνατά, έκαναν πίσω μόλις έφταναν στα δικά τους όρια — καταφεύγοντας στο «μην αγγίζεις εμένα».
Γι’ αυτό το ζήτημα δεν είναι πια μόνο μια συζήτηση για μια «αποικιακή τάξη». Είναι ζήτημα κοινωνικής ηθικής…
Στο τέλος της ημέρας, έγινε ένας πόλεμος — και τελείωσε. Η «κατάπαυση του πυρός» συνεχίζεται· ζούμε μέσα σε μια παγωμένη σύγκρουση. Προφανώς θα στηθεί μια καθημερινότητα, προφανώς τα πράγματα θα βρουν μια ισορροπία. Αλλά αυτό που έχει στηθεί δεν είναι ζωή — είναι ένα καθεστώς ευκολίας και βολέματος.
Υπάρχουν αντιδράσεις και ξεσπάσματα θυμού κατά διαστήματα. Αυτό που λείπει όμως είναι η ουσιαστική, ηθική ρήξη με το υπάρχον.
Η κοινωνική αντιπολίτευση κατά καιρούς πιέζει προς αυτή τη ρήξη. Η συζήτηση για το πανεπιστήμιο στην Καρπασία ήταν ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Δημιουργήθηκε μια κοινή ευαισθησία. Αυτή η ευαισθησία πέρασε και στην πολιτική αντιπολίτευση. Δεν είναι μικρό πράγμα αυτό. Κι όμως — η σημασία του δεν αναγνωρίζεται…
Κάποιοι νιώθουν σαν να τους πήραν το «παιχνίδι της αντιπολίτευσης» από τα χέρια… Το να είσαι αντιδραστικός έγινε ταυτότητα. Αν η πολιτική έφερνε αποτελέσματα μόνο μέσα από την «αντιπολίτευση», θα ζούσαμε σήμερα σε μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα.
***
Δεν χρειάζεται να ψάξεις μακριά για να δεις πόσο απέχει αυτό το σύστημα από τη δημοκρατία, πόσο ρηχό είναι αυτό το κράτος. Αρκεί να δεις τι είπε ο γενικός γραμματέας του Δημοκρατικού Κόμματος, Serhat Akpınar, στη δημοσιογράφο Nazar Erişkin…
Ο άνθρωπος υποτίθεται ότι είναι εταίρος στην «κυβέρνηση»!
Καταγγέλθηκε στην τουρκική κυβέρνηση επειδή αμφισβήτησε την κυβέρνηση… Ο Πρέσβης τον απείλησε κιόλας… Έφτασε στο σημείο να πει: «Δεν θα ξαναείμαι υποψήφιος».
Κι όμως, παραμένει στη θέση του. Πηγαίνει, σηκώνει το χέρι και ψηφίζει κανονικά…
Συνεχίζει να παίζει τον ρόλο του — με δάκρυα…
***
Τέλος πάντων… Ας επιστρέψουμε στην αρχή.
Αυτό το σύστημα δεν επιβιώνει μόνο επειδή επιβάλλεται από πάνω. Επιβιώνει γιατί γίνεται αποδεκτό από κάτω. Γι’ αυτό και η πραγματική ρήξη δεν μπορεί να είναι μόνο πολιτική — πρέπει να γίνει στη συνείδηση της κοινωνίας.
Ξέρω ήδη τι θα πουν κάποιοι: «ποια κοινωνία;» ή «ποιοι είναι η κοινωνία;»
Δεν έχουν άδικο όσοι το ρωτούν…
Το πραγματικό ερώτημα είναι άλλο: Πόσοι θέλουν πραγματικά να αλλάξει αυτό το σύστημα;
Και το πιο δύσκολο απ’ όλα: Αν αλλάξει — ποιος θα χάσει και τι;
Αυτό το άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στις 23.03.2026
