Κατά την παραμονή μου στην Άγκυρα, όπου βρέθηκα για το εργαστήριο και τα συνέδρια για τα μέσα ενημέρωσης που διοργάνωσε η Ένωση Συντακτών, είχα επίσης την ευκαιρία να παρακολουθήσω την ετήσια συνέλευση της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων (EFJ), η οποία ήταν μέρος του ίδιου προγράμματος.
Η πρώτη μου συμμετοχή σε συνέλευση της EFJ, με την καθοδήγηση του Αλί Κούρτογλου, με βοήθησε να αντιληφθώ καλύτερα τα οφέλη που αποκομίζει η Συντεχνία Εργαζομένων στον Τύπο, η Basın-Sen, από τη συμμετοχή της σε έναν διεθνή οργανισμό.
Η Κύπρος βρέθηκε στην ατζέντα της ετήσιας συνέλευσης της EFJ μέσα από δύο ψηφίσματα. Ειδικότερα, η κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας —η οποία είχε ήδη οδηγηθεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων εις βάρος Τουρκοκυπρίων— βρέθηκε ξανά ενώπιον της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων, αυτή τη φορά με την κατηγορία ότι περιόρισε την ελευθερία της έκφρασης σε δύο ξεχωριστές περιπτώσεις.
Η διοίκηση της ΤΔΒΚ, η οποία έχει πλήξει την ελευθερία της έκφρασης μέσα από νομοθεσίες που περιορίζουν το δικαίωμα των πολιτών στην πρόσβαση στην πληροφόρηση βρέθηκε επίσης στην ατζέντα της Άγκυρας, εξαιτίας των οικονομικών και νομικών πιέσεων που ασκεί σε αντιπολιτευόμενες εφημερίδες.
Σε ψήφισμα που ετοίμασε η Εθνική Ένωση Συντακτών της Γαλλίας, με τίτλο «Υπεράσπιση του περιφερειακού και τοπικού Τύπου και αντιμετώπιση των “ειδησεογραφικών ερήμων” στην Ευρώπη», υπήρχαν επίσης αναφορές στην Κύπρο. «Ο Όμιλος Φιλελεύθερος έχει μειώσει το προσωπικό του στη Λεμεσό, την Πάφο και τη Λάρνακα, μεταφέροντας τις εργασίες από τα τοπικά γραφεία στο κεντρικό γραφείο σύνταξης στη Λευκωσία. Την ίδια ώρα, στο βόρειο τμήμα του νησιού, οικονομικές και δικαστικές πιέσεις στοχοποιούν επικριτικές εφημερίδες, όπως οι ημερήσιες Αβρούπα και Γενί Ντουζέν, απειλώντας να εξαφανίσουν κάθε ίχνος πολυφωνίας». Κατά τη συζήτηση του ψηφίσματος διατυπώθηκε μάλιστα ο ισχυρισμός ότι ο Φιλελεύθερος προχώρησε σε αυτή την κίνηση για να φιμώσει αντιπάλους προς όφελος του Χριστοδουλίδη και ότι η συρρίκνωση του προσωπικού δεν ήταν παρά ένα πρόσχημα.
Στη διάρκεια της συνέλευσης εκφράστηκαν επίσης ανησυχίες για μονομερείς ενέργειες της κυβέρνησης Χριστοδουλίδη, οι οποίες αποσκοπούν στην υποβάθμιση της αναγνώρισης της δημοσιογραφικής ταυτότητας που εκδίδει η Ένωση Συντακτών Κύπρου και στην επιβολή ενός ελεγχόμενου από την κυβέρνηση συστήματος διαπίστευσης, μέσω του Γραφείου Τύπου και Πληροφοριών (ΓΤΠ), στο πλαίσιο της κυπριακής Προεδρίας της ΕΕ.
Με απλά λόγια, το ψήφισμα που κατέθεσε η Ένωση Συντακτών Κύπρου αναφέρει ότι ο Χριστοδουλίδης προωθεί μια διαδικασία μέσα από την οποία το κράτος θα ορίζει ποιος θεωρείται «δημοσιογράφος» και θα εκδίδει δημοσιογραφικές ταυτότητες κατά το δοκούν.
Και τι γίνεται όταν εγκρίνονται τέτοια ψηφίσματα; Η ηγεσία της EFJ παρακολουθεί την πορεία τους. Όπως συμβαίνει με όλα τα ψηφίσματα που εγκρίνονται στην ετήσια συνέλευση, καταβάλλονται προσπάθειες ώστε οι ανησυχίες που καταγράφονται στα ψηφίσματα για την Κύπρο να τεθούν ενώπιον διοικητικών σωμάτων και θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με στόχο να αντιμετωπιστούν τα συγκεκριμένα ζητήματα.
Στην περίπτωση της Κύπρου, για παράδειγμα, η διοίκηση της EFJ θα προχωρήσει στην υποβολή επίσημης καταγγελίας προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Υπηρεσιών Μέσων Ενημέρωσης, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο της Ευρώπης, μέσω της Πλατφόρμας για την Προστασία της Δημοσιογραφίας. Στο πλαίσιο αυτό, οι εν λόγω οργανισμοί θα μεταφέρουν τις ανησυχίες τους τόσο στην Κυπριακή Δημοκρατία όσο και στην Τουρκία, όσον αφορά τις εξελίξεις στην Τουρκική Δημοκρατία Βόρειας Κύπρου, και με αυτόν τον τρόπο θα παρακολουθούν την πορεία επίλυσης του ζητήματος.
Το Δίκτυο Ηθικής Δημοσιογραφίας (EJN) με έδρα το Λονδίνο, το οποίο φέρνει κοντά επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης από όλο τον κόσμο, έχει επίσης ξεκινήσει ένα πρόγραμμα που περιλαμβάνει και την Κύπρο.
Ο Έινταν Γουάιτ, ιδρυτής του Δικτύου Ηθικής Δημοσιογραφίας (EJN), το οποίο προωθεί τις αρχές της ακρίβειας, της ανεξαρτησίας και της λογοδοσίας στα μέσα ενημέρωσης, συναντήθηκε με εκπροσώπους δημοσιογραφικών οργανώσεων από την Τουρκία, την Ελλάδα και τις δύο πλευρές της Κύπρου και αντάλλαξε μαζί τους απόψεις. Η πρωτοβουλία αυτή, η οποία αντιμετωπίστηκε θετικά, προβλέπει τη σύσταση επιτροπής που θα προωθήσει τη διαδικασία και θα αναλάβει δράσεις δεοντολογικού χαρακτήρα στον άξονα Κύπρου–Τουρκίας–Ελλάδας.
Μέσα σε όλο αυτό το δύσκολο τοπίο για την ελευθερία της έκφρασης στην Κύπρο, θεωρώ τη συνάντηση στην Άγκυρα μια θετική εξέλιξη. Τη βλέπω επίσης ως μια ευκαιρία για κοινή δράση, με στόχο την προστασία της ελευθερίας της έκφρασης στο νησί μας.
Πέρα όμως από τις ανησυχίες που εξέφρασαν οι Ευρωπαίοι δημοσιογράφοι, υπάρχει μια πικρή αλήθεια που μας χτυπά κατάμουτρα: και στις δύο πλευρές του νησιού υπάρχουν διοικήσεις που περιορίζουν την ελευθερία της έκφρασης. Και αυτό δεν είναι κάτι που ακούσαμε από τρίτους. Το έχουμε ζήσει οι ίδιοι. Γι’ αυτό, από τη μία οφείλουμε να εντείνουμε τον αγώνα μας στο εσωτερικό. Από την άλλη, πρέπει να αρχίσουμε να χτίζουμε τις βάσεις για έναν κοινό αγώνα των δημοσιογραφικών οργανώσεων και στις δύο πλευρές.
Πηγή: ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΣΤΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΔΥΟ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ
