Πριν από την πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ—η οποία έχει δημιουργήσει προσδοκίες όσον αφορά τη λύση του Κυπριακού—κάθε ομάδα που διατυπώνει πολιτική θέση επί του θέματος αυτού πρέπει να επανεξετάσει τη στάση της. Στην Κύπρο, ορισμένες ομάδες—συμπεριλαμβανομένων τουρκοκυπρίων και ελληνοκυπρίων πολιτικών που έχουν μετατρέψει την απουσία λύσης λόγο ύπαρξής τους— έχουν υιοθετήσει παρόμοια ρητορική. Στην αρχή κάθε πρωτοβουλίας, και κάθε φορά που αυτή κατέληγε χωρίς αποτελέσματα, έγραφαν και μιλούσαν με αέρα αυτοπεποίθησης, δηλώνοντας: «Το Κυπριακό έχει εξαντλήσει πολλούς Γενικούς Γραμματείς του ΟΗΕ, και ούτε αυτός θα αποτελέσει εξαίρεση».
Για αυτόν ακριβώς τον λόγο, κάθε ομάδα που έχει πάρει θετική ή αρνητική στάση απέναντι σε όλες τις προηγούμενες ειρηνευτικές πρωτοβουλίες που συνδέονταν με Γενικούς Γραμματείς του ΟΗΕ, όπως οι Πέρεζ ντε Κουέγιαρ, Μπούτρος-Γκάλι και Κόφι Ανάν, πρέπει τώρα να επανεξετάσει τη θέση της υπό το πρίσμα της νέας πρωτοβουλίας του κ. Γκουτέρες. Όσοι έχουν θετική στάση: Τι δεν κατάφεραν να κάνουν στο παρελθόν; Όσοι υιοθετούν αρνητική στάση πρέπει επίσης να αξιολογήσουν εάν οι συνθήκες αδιεξόδου — στο μεταβαλλόμενο και ταραγμένο περιβάλλον του κόσμου — λειτουργούν ως καταλύτης για την επίτευξη ειρήνης στην κοινή πατρίδα μας, την Κύπρο, στην Τουρκία και την Ελλάδα, καθώς και στην Ανατολική Μεσόγειο, το Αιγαίο και την περιοχή μας· ή, αντίθετα, εάν συμβάλλουν στην κλιμάκωση των προβλημάτων.
Από τη σκοπιά εκείνων στο Νότο που λένε «όχι», η απειλή για την κοινωνική ασφάλεια που φοβούνται έχει αυξηθεί ή μειωθεί; Είναι απολύτως σαφές ότι δεν έχει μειωθεί. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι έχουν συνάψει μια σειρά στρατιωτικών και στρατηγικών συμφωνιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Γαλλία, την Ινδία και το Ισραήλ. Έχουν προμηθευτεί πυραύλους, πυροβολικό, τουφέκια και αεροσκάφη. Λοιπόν, έχουν αυτά τα μέτρα κατευνάσει τις ανησυχίες τους για την ασφάλεια; Όχι. Τελικά, κατέφυγαν στο μέτρο της στάθμευσης ελληνικών μαχητικών αεροσκαφών στην Κύπρο. Αυτό, με τη σειρά του, πυροδότησε ακόμη μεγαλύτερο φόβο, επειδή και τα τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη ήταν σταθμευμένα ακριβώς στα κατώφλιά τους, υπερτερώντας αριθμητικά κατά ένα ή δύο μόνο.
Αν, ωστόσο, είχαν ψηφίσει «ναι» στο Σχέδιο Ανάν, οι τουρκικές και ελληνικές ένοπλες δυνάμεις που θα σταθμεύονταν στο νησί θα ήταν παρούσες σε συμβολικό αριθμό. Επιπλέον, θα ήταν σαφές ποια ακριβώς όπλα θα έφεραν αυτές οι δυνάμεις κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στο νησί. Επιπλέον, καμία άλλη ξένη στρατιωτική δύναμη δεν θα είχε σταθμεύσει στην Κύπρο. Με άλλα λόγια, το νησί θα είχε αποστρατιωτικοποιηθεί εν μέρει, με εξαίρεση τις βρετανικές βάσεις. Όσοι απέρριψαν το σχέδιο, θεωρώντας το ανεπαρκές λόγω στενόμυαλων εθνικιστικών απόψεων ή της λανθασμένης υπόθεσης ότι «θα τσιμεντώσουμε τη λύση αύριο» — σταματούν ποτέ για μια στιγμή να σκεφτούν τι λάθος έκαναν, τώρα που στρατιωτικές δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών, της Γαλλίας, της Ινδίας και του Ισραήλ είναι σταθμευμένες στο νησί μας; Ή, εκείνοι εντός της τουρκοκυπριακής κοινότητας που ψήφισαν «Όχι» στο Σχέδιο Άνναν, αλλά συνεχίζουν να δηλώνουν στον κόσμο —ακόμη και αφού ο τουρκοκυπριακός λαός τελικά ψήφισε «Ναι»— ισχυριζόμενοι: «Εμείς είπαμε “Ναι” σε αυτό, αλλά εσείς δεν μας υποστηρίξατε», και έτσι απαιτούν δικαιοσύνη από τον κόσμο, θα βάλουν τώρα την πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ κ. Γκουτέρες στην ατζέντα τους, με στόχο να βρουν κοινό έδαφος με την τουρκοκυπριακή κοινότητα —με επικεφαλής τον Πρόεδρο και όσους υποστηρίζουν μια λύση— και τις ειρηνευτικές δυνάμεις;
Είναι εκείνοι στο Βορρά που απέρριψαν το Σχέδιο Ανάν, υπό συνθήκες αδιέξοδου και σε αντίθεση με το παρελθόν, ικανοποιημένοι που η τουρκοκυπριακή κοινότητα και η Τουρκία είναι πλέον στρατιωτικοί γείτονες με το Νότο του νησιού λόγω στρατιωτικών συμφωνιών με το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Γαλλία και την Ινδία; Θα έπρεπε να αναρωτηθούν γιατί ο αείμνηστος Μπουλέντ Ετζεβίτ υποστήριξε το Τουρκικό Ομοσπονδιακό Κράτος της Κύπρου αντί της προσάρτησης του νησιού ή της διαίρεσής του σε δύο ξεχωριστά κράτη. Είχε δηλώσει ότι, αν συνέβαινε οποιοδήποτε από τα δύο, «θα γινόμασταν επίσης γείτονες με την Ελλάδα από το Νότο». Πόσους γείτονες έχουμε τώρα; Για τον λόγο αυτό, τουλάχιστον τώρα, μετά από όλες αυτές τις εξελίξεις, παρακαλώ αξιολογήστε θετικά τις προσπάθειες του κ. Γκουτέρες για την εξεύρεση λύσης, έστω και οριακά.
Πηγή: ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΤΩΡΑ
